Feta — voor velen synoniem met de Griekse zomer. Een witte, kruimelige kaas in olijfolie, op een salade, in een spanakopita of zo uit het pekelwater. Maar wat is feta nou écht? Mag iedere witte schapenkaas zo heten? En kun je hem eten tijdens de zwangerschap? We leggen uit wat feta precies is, hoe hij gemaakt wordt, en hoe je hem het beste serveert.
Wat is feta precies?
Feta is een Griekse witte, gerijpte kaas die in pekel wordt bewaard. Hij heeft sinds 2002 de Europese DOP-status (Denominazione di Origine Protetta / Protected Designation of Origin), wat betekent dat de naam “feta” alleen mag worden gebruikt voor kaas die in Griekenland is gemaakt — en specifiek in een aantal aangewezen regio’s (vrijwel heel Griekenland behalve een paar eilanden).
Authentieke feta wordt gemaakt van schapenmelk, of een mix van schapenmelk met maximaal 30% geitenmelk. Koemelk mag dus niet in echte feta. Veel “fetakaas” in Nederlandse supermarkten is technisch geen feta maar een witte koemelkkaas in pekel — die mag in de EU dus niet meer “feta” heten, maar wel iets als “witte kaas in pekel” of “Salakis-style”.
Hoe wordt feta gemaakt?
Het proces is eeuwen oud en relatief simpel:
- Melk: schapenmelk (eventueel met geitenmelk), traditioneel rauw, maar voor export vaak gepasteuriseerd.
- Stremmen: met dierlijk of plantaardig stremsel.
- Snijden en uitlekken: de wrongel wordt in blokken gesneden en mag enkele uren tot dagen uitlekken.
- Pekelen: de blokken worden in een sterk zoutbad (8-12% zout) gelegd waarin ze rijpen en bewaard worden.
- Rijping: minimaal twee maanden in pekel, vaak langer. Hoe langer, hoe pittiger en kruimeliger.
De typische witte kleur, kruimelige structuur en zilte smaak zijn allemaal het resultaat van die langdurige pekel-rijping.
Feta of “witte kaas in pekel”: wat is het verschil?
In Nederlandse supermarkten zie je vaak:
- Echte Griekse feta (DOP): schapenmelk (of mix met geit), uit Griekenland, DOP-label op de verpakking. Vol, zilt, pittig.
- Witte kaas in pekel (vroeger soms “Bulgaarse feta” of een merknaam zoals Salakis): meestal van koemelk, gemaakt buiten Griekenland. Mag sinds 2022 niet meer “feta” heten in de EU. Milder en goedkoper.
Beide zijn lekker, maar smaken duidelijk anders. Voor een authentieke Griekse salade of een geslaagde gebakken-feta-met-honing kies je echte feta DOP. Voor dagelijks gebruik in salades is een goede koemelk-versie ook prima — maar verwacht een mildere ervaring.
Is feta gezond?
Feta is voedingsmatig interessant — vooral vergeleken met andere kazen:
- Eiwit: 14-17 gram per 100 gram. Goede bron.
- Vet: 21-24 gram per 100 gram — minder dan veel harde kazen, maar nog steeds aanzienlijk.
- Calcium: schapenmelk-feta levert meer calcium dan koemelk-versies.
- Lactose: bevat nog wat lactose (anders dan langgerijpte kazen) — maar minder dan verse kazen door de rijping in pekel.
- Zout: dit is het belangrijkste aandachtspunt. Feta zit boordevol zout (1.500-2.000 mg natrium per 100 gram). Met mate genieten, vooral bij hoge bloeddruk.
De combinatie van eiwit + middelmatig vet + relatief weinig calorieën maakt feta voor veel mensen een prettige optie — mits je het zoutgehalte in de gaten houdt. Tip: zout afspoelen onder koud water voor gebruik vermindert het natriumgehalte aanzienlijk.
Feta tijdens zwangerschap: mag dat?
Het draait om pasteurisatie:
- Gepasteuriseerde feta (de meeste supermarkt-versies, ook DOP): veilig tijdens de zwangerschap. Pasteurisatie doodt Listeria.
- Rauwmelkse feta (vaak ambachtelijke Griekse versies, bij specialty-winkels): vermijden. Door het hoge vochtgehalte en de korte rijping kan Listeria zich vermenigvuldigen.
Check altijd het etiket. Staat er “gepasteuriseerd” of “pastorisé”? Dan zit je goed. Bij twijfel: vraag het de kaaswinkel, of kies een veiliger alternatief zoals onze gerijpte Italiaanse Parmigiano Reggiano of Pecorino (beide veilig tijdens zwangerschap door hun lange rijping).
Meer context vind je in ons artikel over kaas en zwangerschap, met alle soorten en het advies van het Voedingscentrum.
Waar is feta lekker bij?
Feta is een echte alleskunner in de mediterrane keuken:
- Klassieke Griekse salade: tomaat, komkommer, rode ui, kalamata-olijven, paprika, een blok feta erop en goede olijfolie eroverheen. Klaar.
- Watermeloen-feta-salade: een zomer-klassieker — zoete watermeloen, zoute feta, verse munt. Onverwacht goed.
- Spanakopita: spinazie-feta-taart in filodeeg.
- Gebakken feta met honing en sesam: een ongelooflijk simpel voorgerecht — feta in filodeeg of gewoon op een ovenschaal, oven in, eruit met honing en geroosterd sesamzaad.
- Op een geroosterde pompoen: pompoenpartjes uit de oven, brokjes feta, walnoten, granaatappel.
- In een pasta: de TikTok-viral “baked feta pasta” — een blok feta in de oven met cherrytomaatjes, daarna mengen met pasta.
- Bij gegrilde groente of vlees: feta verkruimeld over courgette, aubergine of lamskoteletjes.
Tip: feta hoort niet in de koelkast in alleen-de-verpakking. Bewaar hem in pekel (eigen pekelwater of een eigen pekelmengsel van water + 5% zout) — zo blijft hij weken vers.
Onze kazen
Feta voeren we bij Cheese In A Box niet in ons vaste assortiment — onze focus ligt op Nederlandse boerenkazen, Franse klassiekers en Italiaanse iconen. Maar als je op zoek bent naar een mediterrane sfeer op de kaasplank of in een salade, hebben we wel interessante alternatieven:
- Pecorino — Italiaanse schapenkaas met hartige bite, ook lekker over een salade.
- Parmigiano Reggiano — geschaafd over een mediterrane groentesalade.
- Gorgonzola Dolce — voor een zachte blauwschimmel-toevoeging aan een zomerse plank.
Wil je elke maand een nieuwe ambachtelijke kaas ontdekken? Met ons kaasabonnement krijg je iedere levering een verrassende selectie kazen — Nederlands, Frans, Italiaans en meer — direct bij je thuis.
Ontdek ook onze Hollandse hoofdcategorie in ons artikel over boerenkaas.
